Ubuntu to jedna z najpopularniejszych dystrybucji systemu operacyjnego Linux, znana z łatwości obsługi, stabilności i wsparcia dla szerokiej gamy urządzeń. W tym artykule przyjrzymy się czterem wersjom Ubuntu: Jammy Jellyfish (22.04 LTS), Noble Numbat (24.04 LTS), Oracular Oriole (24.10) oraz Plucky Puffin (25.04). Przeanalizujemy ich różnice, cechy charakterystyczne oraz pomożemy odpowiedzieć na pytanie, która z nich jest najnowsza i najbardziej odpowiednia dla różnych typów użytkowników.
Wprowadzenie do Ubuntu i jego cyklu wydawniczego
Ubuntu jest rozwijane przez firmę Canonical i oparte na dystrybucji Debian. Każda wersja Ubuntu otrzymuje nazwę kodową składającą się z przymiotnika i rzeczownika zaczynających się na tę samą literę, zgodną z kolejnością alfabetyczną. Wersje są wydawane co sześć miesięcy, w kwietniu i październiku, a co dwa lata pojawia się wersja LTS (Long Term Support), która oferuje pięcioletnie wsparcie w zakresie aktualizacji bezpieczeństwa. Wersje pośrednie, takie jak Oracular czy Plucky, mają wsparcie przez 9 miesięcy.
Ubuntu Jammy Jellyfish (22.04 LTS)
Data wydania: Kwiecień 2022
Nazwa kodowa: Jammy Jellyfish (Fajna Meduza)
Wsparcie: Do kwietnia 2027 (standardowe), z opcją rozszerzonego wsparcia (ESM) do 2032
Architektury: amd64, arm64, armhf, riscv64
Ubuntu 22.04 LTS to wersja z długoterminowym wsparciem, co czyni ją idealnym wyborem dla użytkowników poszukujących stabilności i niezawodności, szczególnie w środowiskach serwerowych i biurowych. Wprowadzono w niej środowisko graficzne GNOME 42 (częściowo 41), które oferuje poprawioną wydajność dzięki łatkom, takim jak potrójne buforowanie. Domyślnym trybem graficznym jest Wayland, choć dla kart NVIDIA nadal używany jest Xorg.
Kluczowe cechy:
- Nowy instalator z opcjami zmiany rozmiaru partycji NTFS.
- Wsparcie dla RDP jako domyślnego sposobu zdalnego dostępu.
- Systemd 249.11 z usługą OOMD do zarządzania pamięcią operacyjną.
- Poprawiona wydajność na słabszych urządzeniach, takich jak Raspberry Pi 4.
Zalety: Stabilność, długoterminowe wsparcie, szeroka kompatybilność z oprogramowaniem.
Wady: Starsze wersje oprogramowania w porównaniu do nowszych wydań, mniej nowości technologicznych.
Ubuntu Noble Numbat (24.04 LTS)
Data wydania: Kwiecień 2024
Nazwa kodowa: Noble Numbat (Szlachetny Mrówkożer)
Wsparcie: Do kwietnia 2029 (standardowe), z opcją ESM do 2034
Architektury: amd64, arm64, armhf, riscv64
Ubuntu 24.04 LTS to kolejna wersja z długoterminowym wsparciem, która wprowadza nowsze technologie w porównaniu do Jammy. Jest to obecnie jedna z najczęściej wybieranych wersji przez użytkowników, którzy potrzebują stabilnego systemu, ale chcą korzystać z bardziej aktualnych pakietów oprogramowania. Środowisko graficzne to GNOME 46, które oferuje ulepszony interfejs użytkownika i lepszą wydajność.
Kluczowe cechy:
- Jądro Linux 6.8, zapewniające lepsze wsparcie dla nowoczesnego sprzętu.
- Ulepszone wsparcie dla sterowników graficznych, w tym dla kart AMD i NVIDIA.
- Centrum oprogramowania zoptymalizowane pod kątem łatwości instalacji aplikacji.
- Wsparcie dla nowszych wersji Pythona i innych narzędzi programistycznych.
Zalety: Równowaga między stabilnością a nowoczesnością, długie wsparcie, dobra kompatybilność z oprogramowaniem.
Wady: Niektóre aplikacje mogą wymagać dodatkowych źródeł, ponieważ nie wszystkie są jeszcze w pełni dostosowane do tej wersji.
Ubuntu Oracular Oriole (24.10)
Data wydania: Październik 2024
Nazwa kodowa: Oracular Oriole (Wróżąca Wilga)
Wsparcie: Do lipca 2025
Architektury: amd64, arm64, armhf, riscv64
Ubuntu 24.10 to wersja pośrednia, przeznaczona dla użytkowników, którzy chcą korzystać z najnowszych technologii i nie boją się potencjalnych problemów ze stabilnością. Wprowadza ona środowisko GNOME 47 oraz jądro Linux 6.11, co zapewnia lepsze wsparcie dla najnowszego sprzętu i nowe funkcje.
Kluczowe cechy:
- Środowisko GNOME 47 z nowymi funkcjami interfejsu użytkownika.
- Aktualizacje narzędzi programistycznych, takich jak Python 3.12 i LLVM 19.
- Lepsza integracja z platformami chmurowymi, takimi jak OpenStack.
- Optymalizacje dla urządzeń IoT i systemów wbudowanych.
Zalety: Najnowsze oprogramowanie, wsparcie dla nowoczesnego sprzętu, idealne dla entuzjastów i programistów.
Wady: Krótki okres wsparcia (9 miesięcy), potencjalnie mniej stabilne niż wersje LTS.
Ubuntu Plucky Puffin (25.04)
Data wydania: Kwiecień 2025
Nazwa kodowa: Plucky Puffin (Dzielny Maskonur)
Wsparcie: Do stycznia 2026
Architektury: amd64, arm64, armhf, riscv64
Ubuntu 25.04 jest najnowszą wersją Ubuntu, wydaną w kwietniu 2025 roku. Jako wersja pośrednia, koncentruje się na wprowadzaniu najnowszych technologii i przygotowaniu gruntu pod przyszłe wydanie LTS w 2026 roku. Wykorzystuje jądro Linux 6.14 oraz środowisko GNOME 48, oferując najnowsze funkcje i ulepszenia wydajności.
Kluczowe cechy:
- Środowisko GNOME 48 z nowymi opcjami personalizacji.
- Wstępne wsparcie dla sudo napisanego w języku Rust, co zwiększa bezpieczeństwo.
- Aktualizacje kluczowych bibliotek, takich jak Python 3.13 i LLVM 20.
- Lepsza kompatybilność z nowymi urządzeniami i technologiami chmurowymi.
Zalety: Najnowsze technologie, idealne dla entuzjastów i testerów nowych funkcji.
Wady: Krótki okres wsparcia, potencjalne problemy z kompatybilnością oprogramowania.
Porównanie w tabeli
| Wersja | Data wydania | Wsparcie | Jądro Linux | Środowisko graficzne | Przeznaczenie |
|---|---|---|---|---|---|
| Jammy Jellyfish (22.04 LTS) | Kwiecień 2022 | Do 2027 (ESM do 2032) | 5.15 | GNOME 42 | Stabilność, serwery, użytkownicy domowi |
| Noble Numbat (24.04 LTS) | Kwiecień 2024 | Do 2029 (ESM do 2034) | 6.8 | GNOME 46 | Stabilność, nowoczesny sprzęt |
| Oracular Oriole (24.10) | Październik 2024 | Do lipca 2025 | 6.11 | GNOME 47 | Entuzjaści, programiści |
| Plucky Puffin (25.04) | Kwiecień 2025 | Do stycznia 2026 | 6.14 | GNOME 48 | Testerzy, entuzjaści nowych technologii |
Która wersja jest najnowsza?
Najnowszą wersją Ubuntu jest Plucky Puffin (25.04), wydana w kwietniu 2025 roku. Jest to wersja pośrednia, oferująca najnowsze technologie, ale z krótszym okresem wsparcia (do stycznia 2026). Jeśli zależy Ci na najnowszych funkcjach i nie przeszkadza Ci konieczność aktualizacji systemu co kilka miesięcy, Plucky Puffin jest najlepszym wyborem.
Jaką wersję wybrać?
Wybór odpowiedniej wersji Ubuntu zależy od Twoich potrzeb:
- Stabilność i długie wsparcie: Wybierz Ubuntu 24.04 LTS (Noble Numbat) lub 22.04 LTS (Jammy Jellyfish). Noble jest nowsze i lepiej wspiera nowoczesny sprzęt, ale Jammy jest bardziej sprawdzone w długoterminowym użytkowaniu.
- Najnowsze technologie: Oracular Oriole (24.10) lub Plucky Puffin (25.04) są idealne dla entuzjastów i programistów, którzy chcą testować nowe funkcje.
- Środowiska serwerowe: Wersje LTS (Jammy lub Noble) są preferowane ze względu na ich stabilność i długoterminowe wsparcie.
- Starszy sprzęt: Jammy Jellyfish może być lepszym wyborem, ponieważ jest bardziej zoptymalizowane dla starszych urządzeń.
Uwaga: Jeśli dopiero zaczynasz przygodę z Ubuntu, Noble Numbat (24.04 LTS) jest obecnie rekomendowanym wyborem dla większości użytkowników, oferując równowagę między stabilnością a nowoczesnymi technologiami.
Podsumowanie
Ubuntu Jammy, Noble, Oracular i Plucky to cztery różne wersje tego popularnego systemu operacyjnego, każda z nich skierowana do nieco innego odbiorcy. Jammy i Noble to stabilne wersje LTS, idealne dla użytkowników ceniących niezawodność i długie wsparcie. Oracular i Plucky to wersje dla tych, którzy chcą być na bieżąco z najnowszymi technologiami, choć wymagają częstszych aktualizacji. Najnowszą wersją jest Plucky Puffin (25.04), wydana w kwietniu 2025 roku. Wybór odpowiedniej wersji zależy od Twoich potrzeb, sprzętu i poziomu zaawansowania. Bez względu na wybór, Ubuntu pozostaje jednym z najbardziej przyjaznych i wszechstronnych systemów operacyjnych na rynku.
